ការបាញ់ដីមាសបានជាស្ថាបត្យកម្មមូលដ្ឋានរបស់ស文明មនុស្ស មានឥណ្ណឹងសំខាន់ក្នុងការបង្កើនសេដ្ឋកិច្ច និងការរីកចម្រើនបច្ចេកវិទ្យា។ អត្ថបទនេះពិចារណាពីការអភិវឌ្ឍន៍របស់ឧស្សាហកម្មបាញ់ដីមាស ដោយប្រាប់អំពីរយៈពេលនិងការអភិវឌ្ឍន៍សំខាន់ៗ។
ការធ្វើរ៉ុញរបស់មាសទើបចាប់ផ្តើមនៅក្នុងអរិយធម៌ចាស់ ដោយមានភស្តុកម្មនៃការទាញយកមាសបានរកឃើញនៅក្នុងអារក្សជាច្រើន:
– អេហ្ស៊ីបទណ៍ជួបសន្និបាតជាដំបូងក្នុងការប៉ះពាល់ប្រាក់រាស្រ្ត ដោយប្រើឧបករណ៍សាមញ្ញដើម្បីយកប្រាក់រាស្រ្តចេញពីកម្រងស្រូបកំចាត។
– ប្រាក់រូបកាសត្រូវបានប្រើប្រាស់ក្នុងសូត្រាសំរាប់គ្រប់គ្រងដូចជា គ្រឿងអលង្ការ សំឡេងព្រះ និងជារូបកាស។
– រ៉ូមណាស់បានគ្រប់គ្រងវិធីសាស្ត្រដីមាស ដើម្បីយកដីមាសចេញពីផ្ដេកព្រែក ដោយប្រើវិធីសាស្ត្រច្រកទឹក។
– មាសមានអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ច និងការបញ្ជាទិញរបស់រ៉ូម។
ក្នុងអំឡុងពេលសម័យមធ្យម និងសម័យរេនេសង់ ការបម្រែបម្រួលប្រាក់ព្រះធន៊ីននៅតែបន្តអភិវឌ្ឍ។
– ការបានប្រាស្រ័យមុខទំនិញមាសត្រូវបានកំណត់តែប៉ុន្មាន ប៉ុន្ដែនៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចលឿនសំខាន់ ជាមួយនឹងការប្រតិបត្តិការតូចៗនៅតំបន់ដូចជា Saxony និង Bohemia។
– អ្នកធ្វើប្រាក់មានដូចជា សូមឲ្យមើលការពន្លឺល្អបំផុតក្នុងការបង្កើតប្រាក់មាសទៅជាស្ពាន់និងគ្រឿងអលង្ការ។
– យុគ្សរ៉េណេសង់បានសង្កត់បង្កើនបច្ចេកវិទ្យារុក្ខជាតិ ដោយរួមមានការប្រើប្រាស់កង់ទឹកនិងម៉ាស៊ីនបង្ហូរទឹក។
– ការផ្ទុះប្រាក់ធន់បាសកានទៅតំបន់ថ្មីៗ ត្រូវបានជំរុញដោយការស្រាវជ្រាវ និងការតូបយក។
សតវត្ដទី ១៩ បានសំគាល់ដោយការទៅរកមាសជាច្រើនដែលបានបម្លែងឧស្សាហកម្ម:
– កើតឡើងពីការបង្ហាញខ្សែស្រឡាញ់ប្រាក់ឈើនៅសមុទ្រ Sutter’s Mill ដែលនាំអោយមានការផ្ទេរទីកន្លែងធំមួយ និងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។
– ការប៉ះពាល់បានរួមបញ្ចូលគ្រឿងប៉ោងលំហ និងគ្រែដោបសម្រាប់ការទាញយកមាសយ៉ាងមានសុពលភាព។
– ការរកឃើញមាសនៅក្នុងរដ្ឋនិរន្តន៍ខាងត្បូងថ្មី និងវិគ្នោរដ៍ បានទាក់ទាញអ្នកស្វែងរកធនធានរាប់ពាន់។
– នេះនាំឲ្យមានការលូតលាស់ និងការអភិវឌ្ឍប្រជាជនយ៉ាងសំខាន់នៅអូស្ត្រាលី។
– មាសដែលបានរកឃើញនៅក្នុងទីលាន Yukon បានបង្កើនការរំឭករបស់អ្នករ៉ែទៅរកតំបន់នេះ។
– អាការៈការគ្រោះកំហុសនិងទីក្រុងឆ្ងាយបានប្រឈមមុខជនគួរ ឲ្យមន្រ្តីរ៉ែ បន្ដបន្តិចទំនាក់ទំនងនិងវិធីសាស្រ្តក្រោមដី។
សតវត្សទី 20 និង 21 បានពិនិត្យឃើញការរីកចម្រើនយ៉ាងមានសារៈសំខាន់ក្នុងការបោះឆ្នោតប្រាក់សោម.
– ការណែនាំអំពីការទាញយកស៊ីយាណីត និងការបើកឆ្នាំងរ៉ែបានបន្សំទីប្រឹក្សានិងផលចំណេញ។
– បច្ចេកវិទ្យាអូតូមេត និងឌីជីថលបានបង្កើនការបង្ហោះនៃប្រតិបត្តិការផ្គត់ផ្គង់ផ្លូវសមុទ្រ។
– ការនៅតែម ប្លែកសគ្គកាសាសឌួងកននននាសកាសកឿដោយចេញផេចក៤ប្រយត្ថីដោយផែនការ។
– ការខិតខំប្រឹងប្រែងកំពុងដំណើរការដើម្បីអនុវត្តន៍អាជីវកម្មប្រកាន់ខ្ជាប់ និងបង្កើនភាពបាញ់ចែងនៅក្នុងឧស្សាហកម្ម។
ប្រវត្តិศาสตร์នៃការប៉ុនប៉ងសុក្រឹតសឺន គឺមានភាពច្រើនព្រមទាំងស្មុគស្មាញ បង្ហាញពីបច្ចេកវិទ្យា និងតម្លៃសង្គមដែលបានផ្លាស់ប្តូរនៅលើកាលកំណត់។ ចាប់តាំងពីមូលដ្ឋានបុរាណដល់ប្រតិបត្ដិការថ្មីសម័យ ការប៉ុនប៉ងសុខភាពសឺន នៅតែជាផ្នែកមូលដ្ឋាននៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលើសាច់ដុំ រំខានតាមរយៈកត្តាផ្ទាល់ខ្លួននិងការអភិវឌ្ឍន៍ ប៉ុន្តែក៏ជួបប្រទះនឹងឧបសគ្គថ្មីៗនៅក្នុងការអភិរក្សនិងឧត្តមសីលធម៌។
